

D1888

@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། སཔྟ་ཨངྒ། བོད་སྐད་དུ། ཡན་ལག་བདུན་པ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ལུས་ཅན་གཡོ་བ་མི་མངའ་སྐུ་ནི་བདེ་བས་ཀུན་ནས་གང་། །ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་ཤིན་ཏུ་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་སྙིང་རྗེར་ལྡན། །རྒྱུན་མི འཆད་པའི་སྐུ་སྟེ་ཀུན་ནས་ཆད་པས་རྣམ་པར་སྟོང་།།ཡན་ལག་བདུན་ལྡན་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་དེ་ལ་རབ་ཏུ་འདུད། །འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ཕྱག་བྱས་ནས། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་རབ་རྟོགས་ཕྱིར། །དཔེ་ཆུང་རིམ་པས་ཡན་ལག་བདུན། །བཞི་པའི་དོན་དག་རྣམ་དབྱེ་བྱ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་ དང་ཁ་སྦྱར་བདེ་ཆེན་རང་བཞིན་མེད།།སྙིང་རྗེས་ཡོངས་གང་རྒྱུན་མི་ཆད་པ་འགོག་པ་མེད། །ཡན་ལག་བདུན་ལྡན་དོན་དང་ལྡན་པ་བསྒྲུབ་བྱ་འདིར། །བདག་འདོད་ཚད་མས་ཡོངས་བསྒོམས་བློ་ཅན་གྱིས་ཀྱང་བསྔགས། །དེ་ལྟར་སྒྲ་དང་ལྡན་ཉིད་ཕྱིར། །ཡང་གི་སྒྲ་དོན་ལྡན་ཕྱིར་དང་། །དེ་ བཞིན་སྒྲ་དོན་སྐྱེས་ཉིད་ཕྱིར།།བཞི་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་བདག་འདོད། །ཅེས་བྱ་བའི་ཚིགས་བཅད་གཉིས་ནི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་ཁོ་ན་དབང་བསྐུར་བ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ། འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ཕྱག་བྱས་ནས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ལ་ཕྱག་འཚལ་བའོ།།ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་རབ་རྟོགས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་དུ་དབང་བསྐུར་བཞི་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དཔེ་ཆུང་རིམ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་ཆུང་བའི་གཟུགས་ལ་དཔེ་ཆུང་ཞེས་བྱ་སྟེ། མཐོ་གང་གི་ཚད་དམ། ཁྲུ་གང་གི་ཚད་ཀྱི་དཔེ་ཆུང་བའོ། །དེ་ལ་རིམ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྲི་བའི་རིམ་པ་སྟེ། མཐར་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །ཡན་ལག་བདུན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞི་པའི་དོན་ཉིད་ཡན་ལག་བདུན་གྱིས་མཚོན་པར་བྱེད་པའོ། །ཡང་དག་པར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་གིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ ལ་རི་མོ་མཁན་མཁས་པས་དཔེ་ཆུང་བྱ་བ་ཡིན་པས་དང་པོ་འོག་ལོགས་སུ་དབང་བསྐུར་དྲུག་པོ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་བུམ་པ་ཁ་དོག་སེར་པོ་བྲི་བར་བྱའོ།།དེའི་སྟེང་དུ་གསང་བའི་དབང་བསྐུར་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་རྡོ་རྗེ་ཁ་དོག་དམར་པོ་བྲི་བར་བྱའོ། །དེའི་སྟེང་དུ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་ བསྐུར་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་འབྱུང་སྐྱ་རེངས་དཀར་པོའི་མདོག་ཅན་བྲི་བར་བྱའོ།

我来为您翻译这段藏文：
[梵文]Sapta Anga
[藏文]七支
顶礼文殊童子！
身无动摇之身体充满安乐，
具有如虚空般殊胜的大悲心，
身相相续不断，远离一切执著，
我至诚顶礼具足七支之佛陀。
礼敬世间自在后，
为证大手印真义，
依次绘画小像中，
七支分别第四义。
圆满受用双运大乐无自性，
大悲遍满相续不断无阻碍，
此处所修具足七支之意义，
智者称赞我以量而修持。
如是具足声音故，
复具"亦"字之义故，
如是声义生起故，
第四即是真如性。
这两个偈颂是阐述金刚萨埵等大手印的教法，专门讲述第四灌顶即大手印灌顶。其中：
"礼敬世间自在"是指顶礼世尊世间自在。
"为证大手印真义"是为了通达第四灌顶大手印的本质之义。
"小像"是指小尺寸的像，即一肘长或一掌长的小像。
"依次"是指绘画的次第，即逐步进行的意思。
"七支"是用七个部分来表示第四灌顶的含义。
"分别"是指详细理解。
其中，熟练的画师应当这样绘制小像：首先在下方画一个黄色宝瓶，用来表示前六种灌顶；其上方画一个红色金刚，表示密灌顶；最上方画一个如同黎明般洁白的法源，表示般若智慧灌顶。

།ཆོས་འབྱུང་གི་སྟེང་དུ་སྡོང་བུ་བདུན་དང་ལྡན་པའི་པདྨའི་གདན། དེ་དག་ལ་ཡང་བཞི་པ་སྣང་བ་ཉིད་ལས། ཉིད་མཚུངས་ལྷ་མོས་འཁྱུད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བདུན་སྨོས་ལ་རྣམ་པ་ བདུན་བྲི་བར་བྱ་སྟེ།དེ་ལ་དང་པོའི་པདྨ་ལ་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་འདོད་པའི་དབང་གིས་ཉིད་དང་མཚུངས་པའི་ལྷ་མོས་འཁྱུད་པ་ཁ་དོག་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་གསང་བ་འདུས་པའི་རིམ་པ་ལྟར་བྲི་བར་བྱའོ། །པདྨ་གཉིས་པ་ལ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་རིན་པོ་ཆེ་པདྨ་རཱ་གའི་རྩེ་མོ་ལྟ་བུ་དང་། པདྨ་ གསུམ་པའི་པདྨ་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་སྟེང་དུ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཉིད་པདྨ་རཱ་གའི་རྩེ་མོ་ལྟ་བུ་དང་།པདྨ་བཞི་པའི་སྟེང་དུ་གསུང་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ཁ་དོག་དམར་པོ་ལ་སོགས་པ་འདོད་པས་བྲི་བར་བྱའོ། །པདྨ་ལྔ་པའི་པདྨ་གཉིས་པའི་སྟེང་དུ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཁ་དོག་དམར་པོ་དང་པདྨ་དྲུག་ པ་ལ་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ཁ་དོག་ནག་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་།པདྨ་བདུན་པའི་པདྨ་གཉིས་པའི་སྟེང་དུ་འགག་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཐིག་ལེ་ཁ་དོག་ནག་པོ་བྲི་བར་བྱའོ། །སྟེང་གི་ཕྱོགས་སུ་དཀར་བྱང་ལ་ཚིགས་བཅད་གཉིས་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་བྲི་བར་བྱའོ།།སློབ་དཔོན་མཁས་པ་དག་གི་དབང་ཕྱུག་གྲགས་པའི་བཞེད་གཞུང་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཞི་པ་ལས་དཔེ་ཆུང་བྲི་བའི་རིམ་པ་སྟེ་ལེའུ་དང་པོའོ།། །།ད་ནི་ཡན་ལག་བདུན་སོ་སོར་བཤད་པ་ཡིན་པས། ལོངས་ སྤྱོད་རྫོགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་རྣམ་པར་སྤྲས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུའོ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྨོས་པས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་ བཟུང་བ་ཡིན་ཏེ།སྐུ་གསུམ་ལ་ཐ་དད་པ་ཉིད་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་དང་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་ པའི་སྐུ་ཉིད་གདུལ་བྱའི་དབང་གིས་ཚངས་པ་དང་དྲག་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་དང་།ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ལས་སྤྲོས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱུང་བ་ནི་སྤྲུལ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ།

我来为您翻译这段藏文：
在法源之上画有七茎莲花座。在这些之上，根据第四显现，如"与自身相等天女拥抱"等七个偈颂所说，应当画七种形相：
在第一莲花上，应按密集续的次第画示金刚身等被与自身相等的天女拥抱的白色等形象。
在第二莲花上，画如同红宝石顶端般的大乐智慧珍宝。
在第三莲花的另一朵上方，画如同红宝石顶端般的大乐本身。
在第四莲花上方，应画红色等的金刚语等。
在第五莲花的第二朵上方，画红色的舍智。
在第六莲花上，画黑色等的金刚意等。
在第七莲花的第二朵上方，画表示寂灭的黑色明点。
在上方的白板上应书写第二偈颂"圆满受用"等两个偈颂。
这是依据大师耶喜札巴的论著《具足七支所修第四灌顶》中关于绘制小像的次第，为第一品。
现在解释七支的各个部分，故说"圆满受用"等。圆满受用身是指具有三十二大丈夫相和八十种随好庄严的自性身。提到圆满受用身也包含了法身和化身，因为三身无有差别。
法身有两种：一是从念住等直至十八不共佛法等，二是真如的体性。
化身也有两种：一是圆满受用身本身随所化机而显现为梵天、大自在天等各种形相的体性；二是从圆满受用身所化现的诸佛菩萨等种种显现的体性。

 །དེ་ལྟར་ཡན་ལག་དང་པོ་བཤད་ ནས་གཉིས་པ་ཁ་སྦྱར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།ཁ་སྦྱར་གྱི་སྒྲས་ནི་ཉིད་དང་མཚུངས་པའི་ལྷ་མོ་དང་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཁ་སྦྱར་སྤངས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཙམ་ཞིག་ཉེ་བར་བཟུང་ན་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཚུལ་ལས་གསུངས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་ མཚུངས་པར་འགྱུར་བས་དེ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་དོན་དུ་ཁ་སྦྱར་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ།།ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཚུལ་ལས། དབང་པོ་གཉིས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྒོམ། །ཞེས་བྱ་བའི་གཞུང་མེད་ལ། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་ལ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔལ་གསང་ བ་འདུས་པ་ལ་ཡང་ཁ་སྦྱོར་གྱི་སྤྱི་དགོས་མ་ཡིན་ནམ།ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དགའ་བའི་ངོ་བོ་ཙམ་གྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདོད་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལྷག་པར་ཆགས་པས་སྤྱོད་པ་རྣམས་རྗེས་སུ་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདུས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བསྟན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔང་པོ་གཉིས་ཀྱི་སྦྱོར་བས་ཀྱང་ཆགས་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་རྒྱ་ཆེར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྒོ་ནས་སངས་རྒྱས་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁ་སྦྱོར་ཡོད་ན་ཡང་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱི་སྤྲུལ་ པའི་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་ཁ་སྦྱོར་ལས་བདེ་བ་ཆེན་པོར་མི་འགྱུར་ལ།འདི་ལ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་བདེ་ཆེན་ཞེས་བྱ་བས་ཡན་ལག་གསུམ་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ལུས་ཀྱི་བདེ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ནི་བདེ་བ་ཞེས་བྱ་ཞིང་། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་བདེ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ནི་ཡིད་བདེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བདེ་ བ་དེ་ཡང་གྲོག་སྦུར་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་མ་ལུས་པས་ཤིན་ཏུ་འདོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་། གྱ་ནོམ་པ་ཉིད་དང་། འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་གནས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་དང་ལྡན་པས་ཆེ་བ་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ།།ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱང་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ཡན་ལག་བཞི་པ་སྨོས་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གང་ལ་མེད་ཅིང་རང་བཞིན་གང་ལ་སྤངས་པ་དེ་ཉིད་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། གཅིག་དང་དུ་མ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་ཞིང་བརྫུན་པ་ཡིན་ཏེ། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུའོ།

这样解释了第一支后，接着说"双运"等。"双运"一词是指与自身相等的天女交合。如果仅仅执取离开双运的圆满受用身，就会与般若波罗蜜多教法中所说的圆满受用身相同，为了区分这一点而说"双运"。
因为在般若波罗蜜多教法中没有"以二根交合，观修一切事物"这样的教法，而在吉祥密集续中有此教法。
有人问：在吉祥密集续中，难道不是只需要一般的双运吗？因为仅以遍及全身的喜乐本性就能成就一切有情的利益。
答：不是这样的。世尊宣说密集续的双运是为了摄受欲界中贪著炽盛的有情，通过二根交合而获得清净的大乐，以广大受用的方式成就佛果。
即使有双运，如幻师所化的男女双运也不会产生大乐，而此处能产生大乐，故说第三支"大乐"。其中，身体感受的快乐称为乐，心理感受的快乐称为喜乐。这种快乐是从蚂蚁等一切有情都极其希求的。
"大"是指：极其广大、无漏、殊胜、恒常住世等特点，因具有这些特征而称为"大乐"。
由于大手印自性的佛果也应成立为无自性，故说第四支。"无自性"是指某法中无有自性或已断除自性，即是无自性，也就是空无一和多等自性而如幻，如同乾闼婆城和水月一般。

 །དེ་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས། སངས་རྒྱས་ཀྱང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཆོས་གཞན་ཞིག་ཡོད་ན་ཡང་དེ་ཡང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་སྨྲའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རང་བཞིན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི ཞིག་ཡིན།ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཁོ་ན་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང་། ཆོས་བདག་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཆོས་ཟབ་པ་ཉིད་དང་། ཆོས་ མཉམ་པ་ཉིད་དང་།ཆོས་ངེས་པ་ཉིད་དང་། ཆོས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། ཆོས་ཉིད་དང་། དོན་དམ་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དེ་དང་དེ་དག་གིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ ཉིད་གང་ཞེ་ན།སྨྲས་པ་འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཙུག་ན་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ལས། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་བྲལ་བས་མ་ཡིན། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་བྲལ་བས་མ་ཡིན། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ བར་དང་བྲལ་བས་མ་ཡིན།ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་བར་དང་བྲལ་བས་མ་ཡིན། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དང་བྲལ་བས་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་ གསུངས་སོ།།ངེས་པའི་ཚིག་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ཡིན་ལ། བུམ་པ་དང་། སྣམ་བུ་དང་། ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པ་ས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པ་ཡང་ཡིན་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དོ།

如是世尊在般若波罗蜜多等经中说道："佛陀也如梦如幻。为什么呢？因为涅槃与如幻无别。"又说："涅槃也如梦如幻。即使有比涅槃更殊胜的其他法，那也是如梦如幻的。"
有人问："无自性"是什么？是否就是如前所说应当成就的佛果？
答：具一切种最胜的空性即是无自性，这也就是所谓的真如、实际、法无我性、法甚深性、法平等性、法决定性、法真实性、法性、胜义、无上菩提和不二智慧等种种名称所表达的含义。
这里何谓具一切种最胜的空性？如世尊在宝髻等大乘经典中所说："非离布施波罗蜜多，非离持戒波罗蜜多，乃至非离般若波罗蜜多，非离圆满受用身等，非离念住等一切佛法，这就是具一切种最胜的空性。"
其中"一切种"的确切含义是：一切法都是如此，瓶、毯、车等三界所摄的一切相也是如此，故称"一切种"。

 །དེ་དག་གི་ནང་ནས་གང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་དང་། སྦྱིན་ པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མཆོག་སྟེ་དེ་དང་ལྡན་ཞིང་འབྱོར་བ་དེ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི།ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་གམ་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པར་མི་རུང་བར་སུན་ཕྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཀྱང་གལ་ཏེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཡང་འདི་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་མངོན་པར་ཞེན་པར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་ལྟ་བ་དམན་ པས་དམྱལ་བར་འགྲོ་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ།།དེ་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། སྟོང་ཉིད་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ལས། །འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས། །གང་གི་སྟོང་པ་ཉིད་ལྟ་བ། །དེ་ནི་སྒྲུབ་ཏུ་མི་རུང་ངོ་། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ལྟ་ཉེས་ན། །ཤེས་རབ་ཆུང་ལྡན་ཕུང་བར་འགྱུར། ། ཇི་ལྟར་སྦྲུལ་ལ་བཟུང་ཉེས་དང་། །རིག་སྔགས་ཉེས་པར་བསྒྲུབས་པ་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅི་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལས་ཐ་དད་པ་ཞིག་གམ། ཐ་མི་དད་པ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་གྲང ན།གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོ་ལས་ཐ་དད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོའི་དོན་རང་བཞིན་དང་བཅས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་བྱེད་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ ཡང་།དེ་ལ་ཡང་དག་ཡང་དག་མིན། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གང་གནས་པ། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་གསོ་བྱ་མིན། །དེ་ཅི་གཞན་དུ་བསྒྱུར་ནུས་སམ། །ཞེས་གསུངས་སོ།

在这些中，殊胜的圆满受用身等本性和布施波罗蜜多等是最胜的。具足并圆满这些，以自性安住的空性，就是具一切种最胜的空性。而不是像虚空之花或兔角等的空性，因为那些是不存在的本性，世尊已明确否定其可现证性。
然而，如果对具一切种最胜空性也执著其为真实、本质等相，那时也会因为低劣见解而成为堕入地狱的因。
如世尊所说：
"诸佛说空性，
为出离诸见，
若人执空见，
说彼不可治。
若于空性起邪见，
智慧微劣将毁灭，
如同错误执蛇者，
及修咒法有过失。"
世间所共知的无差别空性，是否与佛等诸法有别或无别？如果是有别，那时佛等诸法就不会成为空性，因为异于诸法的空性，不能使具有自性本质的一切法成为空性。
如说：
"若法以自性，
安住真或妄，
自性不可治，
岂能转为他？"

 །ཅི་སྟེ་ཐ་དད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་བསྒོམ་པའི་རིགས་པས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་བྱེད་ཅིང་ཉམས་པར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་བསྒོམ་པའི་རིགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པ་དེའི་གནས་སྐབས་དེ་ཉིད་དུ་ཁམས་གསུམ་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་མི་སྣང་བར་འགྱུར་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ཇི་ལྟར་ཐ དད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་བསྒོམ་པའི་རིགས་པས་དེ་དག་སྟོང་པར་བྱེད་ཅིང་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ན།དེ་སྐད་དུ། འཇིག་རྟེན་སྣ་ཚོགས་གང་འདི་སྤང་བྱ་མིན། །སྐྱེས་བུ་ཀུན་རྟོག་ཆགས་པའང་སྤང་བྱ་སྟེ། །འཇིག་རྟེན་སྣ་ཚོགས་དེ་ལྟ་ཉིད་དུ་གནས། །དེ་ཕྱིར་མཁས་པས་སྤང་བྱ་འདི་སྤོང་བྱེད། ། ཅེས་གསུངས་སོ། །འོན་ཀྱང་སྟོང་པར་བྱེད་པ་ནི་བུམ་པ་འཇིག་པར་བྱེད་པའི་ཐོ་བ་ལྟར་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ལ་ཐ་དད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནམ་མཁར་གྱུར་པས་ནི་སྟོང་པར་བྱེད་པར་ཡང་མི་ནུས་ཏེ། ནམ་མཁའ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བསྒོམས་པས་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་འཇིག་པར་མ་མཐོང་ངོ་། ། ནམ་མཁའ་དང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་འགལ་བ་ཡང་མེད་དེ་ལྷན་ཅིག་གནས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ནམ་མཁའ་དངོས་པོ་རྣམས་འཇིག་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་འགའ་ཡང་སྣང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་དངོས་པོ་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི བདག་ཉིད་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ཐ་མི་དད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།གཞན་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཇི་ལྟ་ན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བྱེད། དེ་སྐད་དུ། དངོས་ལས་སྟོང་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན། །དེ་མ་གཏོགས་པར་དངོས་ཀྱང་མེད། །ཅེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་གཟུགས་ལས་སྟོང་པ་ ཉིད་གཞན་མ་ཡིན།སྟོང་པ་ཉིད་ལས་ཀྱང་གཟུགས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་ལས་ཐ་དད་པའི་ དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ལ་སྐུར་བར་འགྱུར་ཏེ།སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བཀས་ ཐ་མི་དད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ།

若说以修习异于诸法的空性之理能使一切法成空并令其消失，那么过去诸佛等现证空性之理时，三界诸法应当不现，尤其是殊胜本性更不应显现。那么，如何能说以修习异于诸法的空性之理使其成空并具有坏灭的性质呢？
如说：
"世间种种非所断，
应断人之贪分别，
世间种种如是住，
是故智者断所断。"
况且，能令法成空者如同毁瓶之锤是实法，而异于诸法的空性若成虚空则不能令法成空，因为未见修习无色虚空能令诸法坏灭。虚空与一切法也无相违，因见其同时共存。若虚空能令诸法坏灭，则应无任何法显现，因为相违故。
若空性与诸法无别，则因自身与空性无别而成空性，那么非他的诸法如何能成空性？
如说："空性不异法，离此亦无法。"又说："色不异空性，空性不异色。如是受、想、行、识等一切法皆应配合。"
然而，执著空性为异于诸法的无实本性者，是在诽谤佛世尊。因为佛以异于佛性的实法性遮遣差别，以"一切法空、一切法无自性"等教法显示无别的空性。

།དམ་པའི་ཆོས་ལ་ཡང་སྐུར་བར་འགྱུར་ཏེ། དེས་བསྟན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་འདུན་ལ་ཡང་སྐུར་བར་འགྱུར་ཏེ། དགེ་འདུན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་མངོན་སུམ་དུ་ མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། སྟོང་པ་ཉིད་ཁོ་ན་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་ཀྱང་། འགྲོ་ཀུན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྟེ། །འདི་ལས་སེམས་ཅན་གཞན་ཅིའང་མེད། །སྟོང་པ་ཁོ་ནའི་ཆོས་རྣམས་ལས། །སྟོང་ པའི་ཆོས་རྣམས་འབྱུང་བར་ཟད།།ཅེས་གསུངས་སོ། །ཅི་སྟེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའོ་ཞེས་བཤད་པས་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་སྐད་དུ་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་དག་དང་། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ངག་འདི་ལ་སྟོང་པ་དང་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདི་ནི་དོན་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་གྲོང་ཁྱེར་འདི་ནི་མི་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་དྲིས་པ་ན་འགའ་ཞིག་ན་རེ་གྲོང་འདི་ན་མི་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་སྟེ་མིས་སྟོང་པའི་ཁྱིམ་དང་། ཤིང་ལ་སོགས་པ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །གཞན་ ཡང་ཅི་ནགས་ཀྱི་ཕྱོགས་འདི་ན་གྲོང་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་དྲིས་པས་ན་ནགས་ཀྱི་ཕྱོགས་འདི་ན་གྲོང་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་སྟེ།མིས་སྟོང་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ཙམ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་བས་ན། དངོས་པོ་སྟོང་པ་ལས་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲའི་དོན་ཐ་དད་དེ། དོན་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ ཡིན་ནོ་ཟེར་ཏེ།བུམ་པ་སྟོང་པ་དང་། བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དང་འདྲ་སྟེ། བུམ་པ་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བུམ་པ་ན་ཆུ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ལ། བུམ་པ་མེད་དོ་བྱ་བ་འདི་ནི་བུམ་པ་ཉིད་ཀྱང་མེད་དེ། ཆུ་ལ་སོགས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ག་ལ་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ རྣམས་སྒྲའི་དོན་ལ་རྨོངས་པར་མི་བྱའོ།།འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དང་། །དམ་པའི་དོན་གྱི་བདེན་པ་སྟེ། །བདེན་གཉིས་ཡང་དག་བསྟེན་ནས་ནི། །སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་སྟོན་པར་མཛད། །ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཡང་ དག་ཀུན་རྫོབ་རྣམས་ཀྱི་སྐས།།མེད་པར་ཡང་དག་ཁང་པ་ཡི། །སྟེང་དུ་འཛེག་པར་བྱ་བ་ནི། །མཁས་ལ་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ།

也是诽谤正法，因为正法宣说一切法无自性。也是诽谤僧伽，因为僧伽现证一切法无自性。
因此，一切法即是空性，空性即是诸法。如龙树尊者所说：
"一切众生皆因果，
此外更无他众生，
唯从空性诸法中，
生起空性诸法尔。"
若有人说："说一切法空就是说一切法不存在。"这种说法不对。因为"一切法空"和"一切法不存在"这两句话中的"空"和"不存在"这两个词的含义不同。
比如，当问"这城中有人吗？"有人回答"这城中无人"，意思是只有空无人的房屋和树木等。又如问"这片森林中有城吗？"回答"这片森林中无城"，意思是连空城也没有。
因此，"法空"与"无法"的词义不同，不是一个意思。如"空瓶"与"无瓶"不同：空瓶是指瓶中无水等物，无瓶是指连瓶本身也没有，又怎么会有被水等物空掉的瓶呢？所以有智慧者不应对词义产生迷惑。
"世俗谛与胜义谛，
二谛善巧为依止，
诸佛如是为众生，
宣说一切妙法要。"
这些道理都是依世俗谛而说。
"若无世俗谛阶梯，
欲登胜义谛殿堂，
此事于诸智者前，
实乃不应理之事。"

 །ཞེས་བྱ་བ་དང་། དོན་དམ་བདེན་པ་ལ་གནས་ནས། །སྟོང་པ་མ་ཡིན་མི་སྟོང་མིན། །སྟོང་དང་མི་སྟོང་གཉིས་ཀའང་མིན། །སྟོང་དང་མི་སྟོང་གྲོལ་མིན་པར། ། རྒྱལ་བ་རྣམས་ནི་སྟོན་པར་མཛད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །འོན་ཀྱང་བདེན་པ་གཉིས་སྟོན་པའང་འཇིག་རྟེན་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བས་ཀུན་རྫོབ་ཉིད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་རྫོབ་ལས་མ་གཏོགས་པ་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་བརྟག་ཅིང་དཔྱད་མི་བཟོད པ་ཁོ་ནའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོན་དམ་པ་ཡིན་པས་དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ལས་ཐ་མི་དད་དོ།།དབྱེ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ན་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱིས་བདེ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་དངོས་པོ་རྣམས་ལས་ཐ་དད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་ ནོ།།ད་ནི་ཤིན་ཏུ་བློ་ཆུང་བ་ཁ་ཅིག་འདི་སྐད་སྨྲ་སྟེ། དངོས་པོ་མཐོང་བའི་ཚེའམ་རང་གི་འདོད་པའི་ལྷ་བསྒོམ་པའི་ཚེ་འགའ་ཞིག་གིས་འགའ་ཞིག་གི་མིག་མཐོང་བར་འགྱུར་བའམ། བསྒོམ་པས་ལྷ་བསྒོམ་པའི་དུས་དེའི་ཚེ་རྣ་བ་མཐོང་བས་བསྒོམ་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་ཚེ་དེ་དག་མེད་ པའི་ཕྱིར་དང་།རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་གི་ཚེ་རྣ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་སྣ་མ་ཡིན། གང་གི་ཚེ་སྣ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྒྱབ་དང་། ལག་པ་དང་། རྐང་པ་དང་། རྒྱུ་མ་དང་། རྐང་དང་། མཁལ་མ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པའམ། བསྒོམ་པ་ཉིད་དུ་མི་ནུས་པས་ཡོངས་ སུ་མ་རྫོགས་པའི་བུད་མེད་མཐོང་བའམ།ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པའི་ལྷ་ཉིད་བསྒོམས་པས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བུད་མེད་མཐོང་བར་མི་ནུས་ལ། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ལྷ་ཉིད་བསྒོམ་པར་ཡང་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ལྷ་ཉིད་བསྒོམས་པས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པར་མི་ནུས་སོ། ། དེ་བས་ན་ལྷ་ཉིད་བསྒོམས་པས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ངོ་བོ་འགྲུབ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།

又说：
"依于胜义谛，
非空亦非不空，
非二亦非离，
诸佛如是说。"
然而，佛陀宣说二谛也是因为悲悯世间，实际上并没有离开世俗而存在的所谓胜义。因为世俗不能经受观察推究的本性即是胜义，所以胜义也不异于世俗。分别二谛只是为了让所化众生容易理解而作的假立。这说明没有异于诸法的空性存在。
现在有些智慧浅薄者说：当见到事物或修持本尊时，某人以眼见到某物或通过修持见到本尊时，就不能以耳朵见到或修持，因为那时耳朵不存在且无分别。同样，当是耳朵时就不是鼻子，当是鼻子时就不能显现或修持背部、手、脚、肠、骨、肾等。
因此，见到不完整的女人或修持不完整的本尊就不能见到完整的女人，也不能修持完整的本尊。所以通过修持本尊不能现证。因此，通过修持本尊也不能成就具一切种智性的大手印悉地。

 །འོ་ན་གང་གིས་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་བསྒོམས་པས་འགྲུབ་པར་བྱེད་དམ་བསྒོམ་པ་མ་གཏོགས་པས་འགྲུབ་པར་བྱེད། ཁ་ཅིག་འདི་སྐད་དུ ཡང་།བསྒོམ་བྱ་གཟུངས་དང་སྔགས་བརྗོད་པ་དག་མེད། །དེ་ཀུན་འཁྲུལ་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཡིན། །སེམས་ནི་རྟོག་བཅས་མ་ཡིན་བསམ་པ་ཡིས། །འཁྲུལ་པར་མ་བྱེད་གཡེང་མེད་བདག་བདེར་མནོས། །ཞེས་སྨྲ་སྟེ། ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ལྷན་ ཅིག་སྐྱེས་པའི་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ལ་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འགྲུབ་པ་དང་འགྲོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ནི་སྙིང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ།སྟོང་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ནི་གོང་དུ་སྨོས་པའི་རིགས་པས་བསལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་གིས་ནི་ དགོས་པ་ཅུང་ཞིག་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའ་ལས་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པ་མ་མཐོང་སྟེ། ནམ་མཁའ་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒོམ་པ་མ་གཏོགས་པས་ཀྱང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པར་ཡང་མི་ འགྱུར་ཏེ།རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་སྐྱེ་བ་སྔོན་མར་གོམས་པ་བྱས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ན་བུད་མེད་ཐམས་ཅད་ཁོ་ན་འདས་པ་ལ་སོགས་ པའི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཀྱང་གང་གི་ཚེ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་མཛེས་མ་མགུ་བ་བསྐྱེད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་དགའ་མགུར་རྩེ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དུས་དེ་ན་གང་གི་ཚེ་ཁ་ལ་འོ་བྱས་པ་དེའི་ཚེ་ཡན་ལག་མཆོག་ལ་རེག་པ་མ་ཡིན་ཏེ་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཡན་ལག་མཆོག་ ལ་རེག་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ནུ་མ་གཉིས་ལ་རེག་པ་མ་ཡིན་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ཡན་ལག་གཞན་དམིགས་པ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ།།མུན་པ་དག་ཏུ་དགའ་མའི་གཟུགས་དམིགས་པ་མེད་ན་ཡང་འཇིག་རྟེན་པ་འདི་སྐད་དུ། བདག་ཀྱང་མཚན་ཕྱེད་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་ པའི་དགའ་མའི་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ།།དེ་བཞིན་དུ་གང་གི་ཚེ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་མིག་དང་། ཁ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་རྒྱབ་ལ་སོགས་པ་མ་མཐོང་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་དག་གིས་ཤིན་ཏུ་དགའ་མའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཐོང་ངོ་ཞེས་སྨྲའོ།

那么，如何成就呢？是仅修空性而成就，还是不依修持而成就？有些人说：
"无修持咒语诵持等，
彼等皆是迷乱心相，
心无分别之思维，
莫生迷乱无散享乐。"
若认为不依闻思等，俱生瑜伽母们能成就过去等智而前行，这是不究竟的。因为如前所说的理由已破除了单独的空性。况且，如同虚空性质的单独空性不能成办任何目的，如同未见从虚空中生果如从种子生芽，因为虚空具有离一切功能的性质。
不修持也不能成就大手印，因为若无因则一切都将成佛。俱生瑜伽母们的过去等智也是因前世串习而有，否则一切女人都应具有过去等智。
然而，当众生与极美女欢爱嬉戏时，亲吻时不能触摸胜支，因为做不到。当触摸胜支时不能触摸双乳，其他肢体也是如此。
在黑暗中虽不见爱人之身，世人也说："我在午夜享受具足色等功德的爱人全身。"同样，当见到可爱的眼睛、嘴等时，虽未见背部等，世人也说见到了爱人的一切相好。

 །དེ་ བཞིན་དུ་གང་གི་ཚེ་ཁང་པ་བརྩིག་པ་ན་ཀ་བ་དང་པོ་བཙུགས་པའི་ཚེ་ཀ་བ་གཉིས་པ་དང་།གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་ཅིང་སྐད་ཅིག་མས་ཁང་པ་བརྩིགས་པ་མ་ཡིན་ཡང་འཇིག་རྟེན་པ་ཡང་དག་གིས་ཁང་པ་རྫོགས་པར་བྱས་པ་མཐོང་ངོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བཟའ་བ་དང་བཅའ་བ་ ལ་སོགས་པ་བྱས་པ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ།།དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་ཆུང་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཚེ། ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་མེད་མོད་ཀྱི། འཇིག་རྟེན་ལ་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོའི་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་སྒོ་ནས་བརྟེན་ཅིང་ཤིན་ཏུ་དགའ་བའི་བདེ་བ་ དམིགས་པའི་ཕྱིར།ཡང་དེ་དག་གི་སྐྱེས་བུའི་དོན་མཆོག་གི་ངོ་བོ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། ལྷ་ཉིད་སྒོམ་པའི་དུས་ན་ལས་དང་པོ་པ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་མི་སྣང་ཡང་མངོན་པར་ཞེན་པས་དོན་བསྒྲུབས་ལ། བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ པ་ན་དབང་པོའི་གཞུ་སྣང་བ་བཞིན་དུ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ལྷ་ཉིད་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་སྐད་དུ། དེ་ཕྱིར་ཡང་དག་ཡང་དག་མིན། །གང་དག་ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པ་ལས། །བསྒོམ་པའི་སྟོབས་ནི་རྫོགས་པ་ན། །དེ་གསལ་མི་རྟོག་བློ་འབྲས་ཅན། །ཞེས་ གསུངས་སོ།།གལ་ཏེ་བསྒོམས་པ་ན། ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ། བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ན། །དེ་གསལ་མི་རྟོག་བློ་འབྲས་ཅན། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་མའི་འཁོར་ལོའི་གཙུག་གི་ནོར་བུ་སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་བཀའ་ཡང་ཇི་ལྟར་ འཐད།དེ་བས་ན་བུད་མེད་གཟུགས་མཛེས་པ་མཐོང་བའི་དུས་ན། སྐད་ཅིག་དེ་ཉིད་ལ་རྒྱུ་མ་དང་། རུས་པ་དང་། རྐང་དང་རྩ་རྒྱུས་ལ་སོགས་པ་ལ་མ་དམིགས་ཀྱང་། འཇིག་རྟེན་པ་བུད་མེད་མཐོང་བ་དང་རེག་པ་ལ་སོགས་པར་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ། དེ་དག་གི་ འདོད་པའི་འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་པ་ཡང་རྫོགས་པར་འགྱུར་ལ།དེ་བཞིན་དུ་ལྷ་ཉིད་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་སྨྲས་པ་ཅི་ལྷའི་རྣམ་པ་གོང་བུ་དང་། རིལ་པོ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་བསྒོམ་པའི་འབད་པས་ཅི་ཞིག་བྱེད། ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལ་མཆོད་པ་ལས། གླང་པོ་དང་རྟ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ། སྟོང་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་བསྒོམས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཀྱེ་མའོ་རྨོངས་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཏུ་རྨོངས་པ་ལ་བརྟན་པོ་ཉིད་རྒྱ་ཆེར་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

同样，当建房子时，立第一根柱子时没有第二根、第三根等柱子，也不是刹那间建成房子，但世人也说见到完整的房子。饮食等事也是如此说。
因此，虽然享用妻子等时不能同时享用所有肢体，但世人因对美女全身的执著而依止，并体验极大喜乐。同样，他们也能成就最胜士夫义。如是，在修持本尊时，虽然初学者不能在一刹那见到所有肢体，但通过执著而成就目的。当修持圆满时，如同见到彩虹般，将见到以自证智慧为本性的圆满本尊。
如说：
"是故真与非真，
由于极善修习，
当修力圆满，
明显无分别智果。"
若说修持时不见一切肢体，那么"当修力圆满，明显无分别智果"这句量轮顶髻之宝法称阿阇黎的教言如何成立？
因此，见到美女时，虽然在那一刹那未见到肠、骨、筋脉等，世人也能趣入见触女人等，并圆满成就所欲之果。同样，修持本尊等也是如此。
对此有人说：修持本尊的整体形相等虚妄本性有何用？如同供养如意宝生出象马等，仅修空性即能成就一切大手印相。唉！为广泛遣除愚者执著单空的坚固见解。

 ། བློ་གྲོས་དམན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་ལ་གུས་པས་ཆོག་གོ། །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་དུ་བསྒོམ་པ་འདིས་མར་མེ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། འོ་མ་ལ་སོགས་པ་འཐུང་བའི་དུས་ཀྱི་འོ་མ་ལ་སོགས་པར་མི་དམིགས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད དང་།གཉིད་ལོག་པའི་གནས་སྐབས་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། འཆི་བའི་དུས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ངེས་པར་གསལ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་དེ་དག་གོང་དུ་སྨོས་པར་རིག་པས་དཔྱད་མི་བཟོད་ཅིང་། དེ་དག་ རྨོངས་པའི་བློ་ཅན་དག་གིས་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་སྦྱར་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་སྟེ་ཡང་སྲིད་ཅེས་བྱ་བ་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མེས་བསྲེགས་པར་གྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་བཀའ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བྱས་ནས། སེམས་ཙམ་ཡང་སྣང་བ་མེད་ པར་བལྟ་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་།དེ་བཞིན་དུ། ཨོཾ་ཤཱུ་ནྱ་ཏཱ་ཛྙཱ་ན་བཛྲ་སྭཱ་བྷཱ་ཝ་ཨཱཏྨ་ཀོུ྅ཧཾ། ཞེས་བྱ་བའི་ང་རྒྱལ་བྱེད་པས་རི་རབ་དང་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། གསང་སྔགས་རང་བཞིན་དག་པ་བརྗོད་ན ཨས་ནི།།དངོས་ཀུན་མ་ལུས་ཀུན་ནས་སྟོང་སྒོམ་ཞིང་། །མཁས་པས་ཕྱི་ནང་བདག་གི་ལུས་ཉིད་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུང་ཡིན་ལ། དེ་ཇི་ལྟར་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ལུང་ནི་ཐམས་ཅད་ དུ་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་སྟོང་པར་བྱེད་དོ།།འདི་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་མེས་བསྲེགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བ་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེས་བསྲེགས་པ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པར་བྱས་པ་ཡིན་གྱི། ཐལ་བར་གྱུར་པར་ བྱས་པ་ཡང་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ཡང་སྲིད་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་མེད་པར་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་མེད་པར་དཔྱད་པ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་མེད་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བྱས་ནས་སེམས་ཙམ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ བལྟ་བར་བྱའོ།།དེ་བཞིན་དུ་ལུང་གི་ཚིག་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ།

对智慧浅薄者的言论已尊重够了。应当确实了知：虚空花等空性的修持，如灯等所取相的空性，如饮用牛奶等时不见牛奶等的空性，如睡眠状态中不见一切法的空性，如临终时不见一切众生的空性。这些空性如前所说经不起观察，仅是愚者理解的施设而已。
若说："有经说'所谓再有，即是五蕴被空性火焚烧'，又说'使一切法无所显现后，应观心也无所显现'，又说'唵 空性智金刚自性我是（ཨོཾ་ཤཱུ་ནྱ་ཏཱ་ཛྙཱ་ན་བཛྲ་སྭཱ་བྷཱ་ཝ་ཨཱཏྨ་ཀོུ྅ཧཾ）'以此慢修持须弥、日月等为空性。又说：'若说密咒本清净，一切诸法皆空修，智者内外自身亦'，由此应观一切法无实空性。这些教证如何破除？"
这并非如此。经中处处说无实性的空。如"五蕴被空性火焚烧"中，离一多即是空性火，所焚即是无自性，并非成为灰烬，因说"再有"。同样，"使无所显现"是通过离一多无自性的观察而如实无显。如是观察后，心也应如是观。其他经文也应如是理解，不必过多赘述。

 །ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་པའི་དུས་ན། ཤེས་པ་ཡོད་དམ་མེད་ཅེ་ན། །མེད་ཅེས་སུ་ཞིག་སྨྲ་བར་བྱེད། །གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། གང་ལ་ནམ་མཁའི་རྣམ་པར་ སྣང་བར་འགྱུར།གལ་ཏེ་ཡང་ནམ་མཁའི་རྣམ་པར་མི་སྣང་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཅི་ཞིག་སྒོམ་པར་བྱེད། དེ་བས་ན་ནམ་མཁའི་རྣམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་པ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འོ་ན་ནམ་མཁའི་རྣམ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་ཆད་ པར་འགྱུར་རམ་མི་འགྱུར་ཞེ་ན།ཆད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པའི་རྒྱུན་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་རབ་ཏུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཞེའམ། རྣམ་པ་མེད་པ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ། རྣམ་པ་དང་བཅས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེ་ན། ། འོ་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན། ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཁོ་ནས་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། མུན་པའི་རྣམ་པ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་སྔོ་བསངས་སུ་སྣང་ངོ་། །དེ་ལྟར་གྱུར་ན་ནི། རྣམ་པ་མེད་པའི ཤེས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ།།བདེན་ཏེ་རྣམ་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་ན་ཡང་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ནས། ཕྱིས་བདག་ཉིད་རིག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མནའ་ཆུ་བཏུང་བ་མ་གཏོགས་པ་འདི་ལ་ཚད་མས་ བསྒྲུབ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་གཉིད་སྟུག་པོའི་ལོག་པའི་གནས་སྐབས་སམ། བརྒྱལ་བའམ་ཤི་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན། ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་ཡོད་དེ། རང་རིག་པའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རང་རིག་པའི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་རང་རིག་པའི་རང་ བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། ཤེས་པ་རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་གཉིད་ལོག་པས་ནོན་པ་ལས་སད་པའི་གནས་སྐབས་སམ། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དུ་སྐྱེས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཁར་སང་གི་གནས་དང་ཟན་ལ་སོགས་པ་དྲན་པ་དང་། སྔོན་གྱི་སྐྱེ་བ་དྲན་པའི་གོ་རིམས་ཇི་ ལྟར་འཐད།དེ་བས་ན་སེམས་ལས་སེམས་གཞན་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས། ཐམས་ཅད་དུ་རང་རིག་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པར་གྲུབ་སྟེ། རབ་ཏུ་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །ཡན་ལག་བཞི་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ།

修持虚空等时，有无意识？谁会说无？若无意识，何处显现虚空相？若不显现虚空相，又修什么？因此有虚空相的分别。兔角等修持也应如是说。
那么，虚空相的意识是否断灭？不会断灭，因为意识相续随轮回而转。那么，虚空等的意识是有相还是无相？若说有相，则无青等相，如何是有相？仅以虚空等相而有相，如黑暗相般，虚空分别显为蓝灰色。若如是，则无无相识。
确实，无相识是不存在的，因为即使在梦中也有了别。若说：获得真实智后，后来将自证。除了发誓饮水外，此无量能成立。因为在熟睡、昏迷、死亡等状态中，如何有识？因无自证事。故自证不存在，因为识以自证为本性。
若说不存在，那么以自证为本性的识被睡眠所压后，在醒来时或转生他世时，如何合理解释忆念昨日处所、饮食等和忆念前世的次第？因此，由心生起他心，故成立一切处有自证识。不必过多赘述。
这是第四支分的解释。

 །དེ་ནི་ཇི་ལྟར་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་མེད་པ་ན། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྣམ་པ་ ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མེད་པར་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ཡན་ལག་ལྔ་པ་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ།།སྙིང་རྗེས་ཡོངས་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྙིང་རྗེའི་དངོས་པོ་ཉིད་ནི་སྙིང་རྗེ་ཉིད་དེ། དེ་ཡོངས་སུ་གང་བ་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། ། དེ་གང་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལས་ཡང་དག་པར་གདོན་པར་འདོད་པ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་དང་། ཆོས་ལ་དམིགས པ་དང་།དམིགས་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་གྱུར་པ་གླད་གཟེར་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་སོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་མི་དགེ་བ་བཅུ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ རྒྱུ་ཡིན་ལ།དེ་ལས་གདོན་པ་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པའོ། །དེ་འདོད་པ་ཉིད་དེ་མངོན་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཞེས་བྱའོ། །སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ དུ་གསུངས་སོ།།དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ནི་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་གྱུར་པའི་མིག་ནད་ལ་སོགས་པའོ། །གཉིས་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ནི་ཇི་ལྟར་ཞིང་ལས་དང་། བཟོ་སྟོན་པ་དང་། ཚོང་གིས་ཁྱིམ་གྱི་བུ་སྨད་འཚོ་བར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཉེ་དུ་གསོ་ བར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གསུམ་པ་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ནི་དཔེར་ན་དུག་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། དུག་མངར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་ཉིད་ན་སྡུག་བསྔལ་བ་མ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་འགྱུར་བས་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ དེ་དེ་མི་མཐུན་པར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་མ་འོངས་པ་ན།འཆི་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་ལྟར་དང་། མི་དགེ་བ་བཅུ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ མ་ལུས་པ་ལ་དམིགས་པས་ན།སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་སྟེ་དང་པོའོ།

如同无身相时一切众生利益皆无，同样无大悲时一切众生利益也不存在，故说第五支分。
"悲满"中，悲的事即是悲，其圆满即是完满。何为圆满？即所应成就的本性。何种特征的大悲？欲从苦因中救出即是大悲。
大悲有三种：缘众生、缘法、无缘。其中"从苦"是指亲身体验的头痛等特征。"从苦因"是指十不善业等苦因，从中救出即安置于寂静大乐城中。欲求此即是悲。
因具三种苦，世尊说一切法皆是苦。其中苦苦即如所体验的眼疾等。第二行苦即如以农业、工艺、商贸养活妻儿等，因一切养亲属的行为本性皆是苦故。
第三坏苦即如毒等特征，因毒甜故当时不苦，但变异成苦，即不顺转变称为变异，如未来死等苦因，及十不善等苦因。
大悲也有三种：缘一切众生聚故，缘众生是第一。

 །དོན་དམ་པར་སེམས་ཅན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁམས་གསུམ་པ་འདི་དག་སེམས་ཙམ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཙམ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ལ་དམིགས་པ་སྟེ་གཉིས་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ། དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་དམིགས་པ་མེད་པ་ནི་གསུམ་པའོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་ནི་ལས་དང་པོ་པའིའོ། །ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ནི་སར་ཆུད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའིའོ། ། དམིགས་པ་མེད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིའོ། །གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་རྣམས་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་མཛད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དོན་མཛད་ཅེ་ན། ཇི་ལྟར་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དམིགས་པ་མེད ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་མཛད་དོ།།གལ་ཏེ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དམིགས་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་ན། དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ ཏེ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་ཀྱི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་དོ། །དེ་སྐད་དུ། ལྷ་ཡི་རྒྱལ་པོས་ཆར་ཕབ་ཀྱང་། ། ས་བོན་མི་རུང་མི་སྨིན་ལྟར། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་བྱུང་གྱུར་ཀྱང་། །སྐལ་བ་མེད་པས་དེ་མི་མྱོང་། །དེ་བཞིན་དུ། ཐུབ་པ་རྩོལ་བ་མི་མངའ་ཡང་། །འཁོར་ལོ་འཁོར་བའི་ཚུལ་དུ་ནི། །ཇི་ལྟར་འདོད་བཞིན་རྩིག་སོགས་ལས། །ཆོས་སྟོན་པ་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར། །དེ་བཞིན་དུ། ཐུབ་ཀུན་རྟོག་པ་མི་མངའ་ཡང་། །དཔག་བསམ་གྱི་ནི་ཤིང་བཞིན་དུ། །སེམས་ཅན་གྱི་ནི་དོན་བསྒྲུབ་པ། །མི་རྟོག་ན་ཡང་མཛད་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་བེམས་པོའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་སངས་རྒྱས་དག་དང་མཚུངས ཤེ་ན་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཚུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་དཔེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཡོན་ཏན་མ་ལུས་པ་དང་ལྡན་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་ཡིད་ བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

因胜义中无众生。三界唯心，无所谓众生，故缘法性，是为第二缘法。观察一切法无实，从缘起门而无所缘，是为第三。其中缘众生是初业者的，缘法是入地菩萨的，无缘是诸佛世尊的。
若诸佛无所缘，既无所缘，如何利益众生及法？如如意宝虽无所缘而作众生利益，诸佛亦复如是。若如意宝无分别无所缘而作众生利益，为何不是一切众生的？不是的，如意宝随缘分而作众生利益，非为一切。同样，诸佛世尊以往昔愿力随缘分而作众生利益。
如说：
"天王降雨时，
不良种不熟，
诸佛虽出世，
无缘者不得。"
又说：
"能仁虽无勤，
如转轮之式，
随欲从墙等，
说法亦显现。"
又说：
"诸佛虽无念，
如同如意树，
成办众生利，
无念亦能为。"
如意宝岂非无情本性？如何与觉悟本性的诸佛相同？非如是。不是一切方面相同，因如意宝仅从无所缘门为喻故。诸佛世尊具足一切功德、无二智慧本性，如意宝则与此相反。

།རྣམ་པར་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །ཡན་ལག་ལྔ་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ། །ད་ནི་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་ཞེས་བྱ་བས་ཡན་ལག་དྲུག་པ་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུད་ཉིད་རབ་ཏུ་ འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱིས།མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཡང་གནས་སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་བར་ཆད་དང་བཅས་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་རྟག་ཏུ་ བཅོམ་ལྡན་འདས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་མཐོང་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་དུ་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཡིན་པར་ འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་། གདུལ་བྱའི་དབང་གིས་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་འགལ་བ་མེད་དོ། །དཔེར་ན་གར་མཁན་གྱི་ལུས་དང་འདྲ་སྟེ། ཇི་ལྟར་དང་པོར་ ཟློས་གར་མཁན་གྱི་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་སྣང་ལ།གླུའི་དུས་དང་རོལ་མོའི་གནས་སྐབས་དག་ཏུ་མཚན་སྣ་ཚོགས་པའི་ཆ་ལུགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཁྱབ་འཇུག་དང་། ལྷ་ཆེན་པོ་དང་། ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་སུ་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ལ་སྣང་སྟེ། དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ ཟློས་གར་མཁན་གྱི་ལུས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཐ་སྙད་དུ་འཇུག་གོ།།དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་བའི་སྐུ་ཡང་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བཞུགས་པ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་ པའི་ངོ་བོ་སྟུག་པོ་བཀོད་པ་ན་བཞུགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་སྐད་དུ། གཙང་མ་རིས་ཀྱི་སྟེང་གནས་པ། །གྲོང་ཁྱེར་རབ་དགའ་འོག་མིན་དུ། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེར་འཚང་རྒྱ། །སྤྲུལ་པ་དག་ནི་འདིར་སངས་རྒྱས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡན་ལག་དྲུག་པའི་བཤད་པའོ། ། ད་ནི་འགོག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བས་ཡན་ལག་བདུན་པ་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། འགོག་པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་རྣམ་པར་ལྡོག་པ་དང་། རྣམ་པར་འཆད་པ་དང་། དུས་ཅུང་ཞིག་བཞུགས་ན་འཇིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །འགོག་པ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་པ་ནི་འགོག་པ་མེད་པའོ།

不必过多赘述。这是第五支分的解释。
现在以"相续不断"说第六支分。由具足所说报身功德之相续恒时运转，因是不住涅槃故而相续不断。报身也非在某些时候有转起、还灭等有间断相。
若如是，则因世尊恒时是报身本性的状态，所化众生应恒时见得报身本性，而非以帝释、梵天等相还灭本性？
不是如此。虽报身相续不断运转，但随所化机现为帝释、梵天等相并无相违。如舞者之身，最初现为舞者身相，而在歌舞、音乐时分，随各种装扮之力，于世人现为遍入天、大自在天、梵天等形相。而其自性中，舞者身之本性在一切时中恒有，世人如是言说。
同样，诸佛世尊的报身也恒时相续不断安住，是不住涅槃本性，安住密严刹土。
如说：
"住于净居天之上，
喜城色究竟天中，
圆满佛陀于彼成，
化身佛则现此成。"
这是第六支分的解释。
现在以"无灭"说第七支分。灭即报身的还灭、断绝及暂住后毁灭等。离灭即是无灭。

 ། དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ནོ། །སྙིང་རྗེས་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་བཞུགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ད་ནི་ཡན་ལག་བདུན་པ་ཉེ་བར་བསྡུ་པའི་སྒོ་ནས། རང་གི་འདོད་པ ཉིད་ནི་ཡན་ལག་བདུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།ཡན་ལག་བདུན་དུ་བཤད་པ་དེ་དག་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་སངས་རྒྱས་ཉིད་དང་། རྡོ་རྗེ་འཆང་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་བདག་འདོད་པ་སྟེ་བདུན་པའོ། །འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་དུའོ།།བདག་ཉིད་གཅིག་པུ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མས་ཡོངས་བསྒོམས་བློ་ཡིས་སྔགས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་བློའི་ཚད་མས་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་ཤིང་གོམས་པར་བྱ་བའི་བློ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཚད་མས་ཡོངས་བསྒོམས་ བློ་ཅན་ཏེ།མཁས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་སྔགས་ལ་རབ་ཏུ་བསྟོད་ཅིང་དེ་དག་ཀྱང་བཞེད་དེ་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སློབ་དཔོན་ངག་གི་དབང་ཕྱུག་གྲགས་པའི་བཞེད་གཞུང་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་པ་བྱ་བ་བཞི་པ་ཡང་སྒྲུབ་ པའི་ཡན་ལག་བདུན་རྣམ་པར་དཀྲོལ་བ་སྟེ་ལེའུ་གཉིས་པའོ།། །།ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་ཁྱོད་ཉིད་འདོད་པ་དང་མཁས་པ་གཞན་དག་གིས་བསྔགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནམ། དེ་བཞིན་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་སྒྲ་དང་ལྡན ཉིད་ཕྱིར།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་སྒྲ་དང་ལྡན་ཉིད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་ནི་བཞི་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བའི་ངག་འདི་ལ་དེ་ལྟར་གྱི་ སྒྲས་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ལྷར་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི། དེ་ལྟར་སྒྲ་བརྗོད་པའོ། །དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། པདྨ་དང་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ནས་རེག་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ལུས་ཀྱི་བདེ་བ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་དེ་དང་ལྡན་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡན་ལག་བདུན་པའོ། ། དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །ངག་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་གི་སྒྲ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཡང་གི་སྒྲ་དེའི་དོན་ནི་ཡང་གི་སྒྲའི་དོན་ཏོ།

这是什么？即所应成就的本性。因为悲心随他而转，因为众生相续不断，故住世直至轮回尽。
现在总结第七支分，说"自所欲即七支"等。具足所说七支的所成就佛果、金刚持等大乐本性，我所欲求，是为第七。
此处指在密集续中。不仅自己欲求，也为以量遍修慧者所赞，即以现量等量智遍修习熟练之慧者，即诸智者。他们也赞叹密咒且认可，因是普贤性故。
这是阿阇黎语自在称所许的具七支成就品第四，即解说七种成就支分的第二品。
具七支所成就，岂非你自己欲求且为其他智者所赞叹？如何成为如是声所诠？
答：说"由具如是声"等。由具如是声等三种因的具七支所成就是第四，此为差别。
"如是如来亦"此句中，以如是声表智慧智慧尊。以如是声所诠即如是声诠。何为此？从莲花金刚遍触所生唯一身乐本性，具此即是七支所成就。其事即其本性。因此故。此句中也有"亦"字，"亦"字之义即是"亦"字之义。

 །སྦྱོར་བ་ནི་དེ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དེ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གི་སྒྲའི་དོན་ལ་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅི ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ།འདི་ལ་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཡིན། སྨྲས་པ། བདེ་བ་རྒྱ་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་། གྱ་ནོམ་པ་ཉིད་དང་། རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཉིད་དང་། འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་གནས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །དེ་ཡང་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཁྱད་པར་མེད་ པ་སྐད་ཅིག་མ་འདི་ལ་ནི་མི་སྲིད་པ།བསྒོམས་པས་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་སྐབས་ན་ནི་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ནི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བའི་སྐད་ཅིག་མ་ཙམ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྡོ་རྗེས་ཀུན་ནས་རེག་པའི་དུས་ཡིན་ན། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་ལུས་ལ་དམ་པར་ འཁྱུད་པའི་རྡུལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གྱ་ནོམ་པ་མ་ཡིན་པ་དང་།འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ཡུན་ཐུང་བའི་དུས་སུ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ནོར་བུ་ཙམ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱ་ཆེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གྱུར་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་བཞིན་དུ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་གནས་པར་གྱུར་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་དེ་དག་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདེ་བའི་ངོ་བོ་སྐད་ཅིག་ཙམ་གནས་པའི མཚན་ཉིད་ལ་མི་སྲིད་པ།དེ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་མཚོན་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡང་གི་སྒྲས་མཚོན་པར་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡན་ལག་བདུན་པའོ། །རྒྱུ་གསུམ་པ་ནི། དེ་བཞིན་སྒྲ་དོན་སྐྱེས་ཉིད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ སྨོས་ཏེ།དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་ལ་མཁས་པའི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཐབས་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་བཞིན་དུ། དེ་ལྟ་བུ་ཚོགས་པ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་དོན་ ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ།དེ་བཞིན་སྒྲའི་དོན་སྐྱེས་ཉིད་དེ། དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར། ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་བདག་འདོད་པ་ནི་ཡང་དག་པར་འདོད་ཀྱི། གཞན་དག་ནི་ཡན་ལག་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ།

瑜伽即具彼，故即是具七支所成就。"亦"字义中岂无义的差别？此中何为差别？
答：广大乐性、无漏性、殊胜性、相续不断性、住世尽轮回性等是差别。此等差别于无差别智慧智慧刹那中不可能，在修习现证时则可成。
智慧智慧若仅是业印力所生的有漏刹那，于金刚遍触时，因与业印身紧抱的尘等相应，非殊胜苦，且因是坏灭因故，仅住短暂刹那时故。因仅住于宝珠故非广大，未遍一切支故。也非相续不断，因不如是显现故。也非住世尽轮回，因业印和合无常故。
如是这些差别于智慧智慧乐性刹那住相中不可能，即是表示彼现证位的殊胜差别，以"亦"字所表即是七支所成就。
第三因说："由如是声义生故"。"如是"即如同智慧智慧从善巧三三摩地的业印及方便等所生般，如是从具慧方便聚合而生者即成所成就。如是从声义所生者，即是如是声义生性，其事即是彼性，因此故。我正欲求具七支所成就如是性，其他则离第二支等。

 །བཞི་པ་གཅིག་ པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ།དེ་རྣམ་པ་བདུན་དུ་ཇི་ལྟར་རུང་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་སློབ་དཔོན་དུ་མའི་བསམ་པས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་དེ་དག་སོ་སོར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་བདུན་ཆར་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་བདུན་ པོ་ཉིད་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ལ།འོན་ཀྱང་རྣམ་པ་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བཞི་པ་སྣང་བ་ལས་སྐུ་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་ཞེས་བྱ་བས་རྣམ་པ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུས་དེ་ཉིད་བཞི་པ་མ་ཡིན་ནམ། དབང་བསྐུར་གྱི་སྒྲས་ བརྗོད་པ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན།སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་ཆུ་དང་ཅོད་པན་ལ་སོགས་པས་དྲི་མ་མེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དབང་བསྐུར་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་བྱས་ཀྱང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དྲི་མ་མེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དབང་བསྐུར་བའི་ངོ་བོ་ ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། དབང་བསྐུར་བ་ནི་གསུམ་དུ་དབྱེ། །བུམ་པའི་དབང་ནི་དང་པོ་སྟེ། །གསང་བའི་དབང་ནི་གཉིས་པ་ཡིན། །ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་གསུམ་པ་སྟེ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་བཞི་པ་ཡང་། །རྒྱུད་འདི་ལས་ནི་རབ་ཏུ་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ དབང་བསྐུར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ལས་གསུངས་སོ།།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་བཞི་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། ཀྱེ་མའོ་བཤད་ཀྱང་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་པ་ནི་དཀའོ། །འདི་ལྟར། དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་བཞི་པ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདིས་མངོན་སུམ་དུ་ཐོས་པ་མ་ ཡིན་ནམ།མངོན་སུམ་དུ་ཐོས་པ་བདེན་ཏེ། འོན་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ལ་འདིར་བཞི་པའི་སྒྲར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

第四不是一体性吗？如何成为七种？
诚然，因诸阿阇黎意趣不同，故于唯一第四各自有不同认许。
七种皆不具七支吗？七种本身不具七支，然唯是一种。如第四显现中说"身如虚空"，故是第四相。
以"具七支"之因，此即非第四吗？如何成为灌顶所诠？
答：如水、宝冠等能令无垢故是灌顶，如是具七支所成就亦能令一切相无垢故，是灌顶体性。
如世尊说：
"灌顶分为三，
瓶灌为第一，
密灌为第二，
慧智为第三，
如是复第四，
此续中宣说。"
以此说密集续中说三种灌顶。
其中何为第四？唉！虽已说明而愚者难解。如是，以"如是复第四"此声，岂非已明显听闻？诚然明显听闻，然此中以第四声说智慧智慧本身。

 །ཅི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་མི་སླུ་བ་མ་ཡིན་ནམ། གང་གིས་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ན་བཞི་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་སླུ་བ་ནི་མ་ཡིན་ ཏེ།དེ་ལྟ་ན་ཡང་མཁས་པ་སྙམ་སེམས་པ་བླ་མའི་མན་ངག་དང་བྲལ་བ་ཉིད་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་ལ་སོགས་པས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འདོད་པ་རྣམས་རྨོངས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ཁོ་ན་ལ་བཞི་པའི་སྒྲར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་ལ་ རྨོངས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རམ།དཔེ་མཁྱུད་མཛད་པར་རིགས། ཇི་སྟེ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་བསྒོམས་པས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པར་གྱུར་པ་ལ་བཞི་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ན་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་དང་། མ་བྱས་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་བཞི་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དབང་བསྐུར་རྣམ་ པ་གསུམ་དུ་དབྱེ།།ཞེས་བྱ་བས་དེའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ངག་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཅི་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡང་བཞི་པ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན། གསུམ་དུ་དབྱེ་ཞེས་བྱ་བའི་བཀའ་འབྲེལ་བ་ཉིད་མེད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་བསྐུར་གང་ དག་བསྒོམས་པས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་མེད་པ་དེར་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་གསུངས་ལ།གང་བསྒོམས་པས་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བ་ཡོད་པ་དེར་བཞི་པ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེ་བས་བཤད་པའི་རིམ་པས་ཚད་མས་གྲུབ་པའི་བཞི་པོ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཆུ་དང་ཅོད་པན་ལ་ སོགས་པའི་དབང་བསྐུར་བ་དགུ་པོ་འདི་དག་ལ།ཇི་ལྟར་ན། དབང་བསྐུར་གྱི་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བསྟན་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་འོན་ཀྱང་ཆུ་དང་ཅོད་པན་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་བདག་པོ་དང་མིང་དང་སློབ་དཔོན་དུ་དབང་བསྐུར་བ་དྲུག་པོ་དེ་དག་ནི་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས། བུམ་པའི་དབང་ནི་དང་པོ་སྟེ། ། ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་སྤྱན་ལ་སོགས་པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་བུམ་པ་དག་གི་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསང་བ་དག་ནི་ཤེས་རབ་དང་། །ཐབས་དང་འབྲེལ་བའི་པདྨ་དང་། རྡོ་རྗེ་དག་གིས་དབང་བསྐུར་བ་ནི་གཉིས་པའོ། །ཤེས་རབ་སྟེ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལས་དང་། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཐབས་ཀྱི་རྡོ་རྗེའི་ཆ་ལ་གནས་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་པདྨ་ལ་གནས་པ་ནི་གསུམ་པའོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་བཞི་པ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་དེ་བསྒོམས་པས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ མཚོན་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་གསུངས་བ་ཁོ་ན་ལ་བཞི་པ་ཞེས་བྱའོ།

世尊语岂非不虚妄？何故说唯智慧智慧是第四？
世尊语非虚妄。然而，自认为智者而离师口诀者，欲以金刚语等领悟，为令彼等生迷惑故，唯于第三以第四声说示。
岂非具大悲心？何故为令众生生迷惑？应当作比喻。
若说即彼智慧智慧以修成现证者称为第四，如是则因现证与未证有别故，将得第四性。
以"灌顶分为三"，岂非是彼时语境相关？若世尊密意亦是第四性差别，则得"分为三"之语无关联。
非如是。说于无修成现证之灌顶分为三种，于有修成现证者是第四，故无过失。因此依说明次第有以量成立的四者。
若于此水、宝冠等九种灌顶，如何说灌顶分为三种？
诚然，然而水、宝冠、金刚、主尊、名及阿阇黎六种灌顶合为一，以"瓶灌为第一"说示，因皆是以眼等摄持的瓶之作用故。
密灌即以慧、方便相关的莲花、金刚灌顶是第二。
慧即业印，从业印所生智慧是智慧智慧，住于方便金刚分及住于智慧莲花是第三。
"如是复第四"即说以智慧智慧为能表之体性，以修习成殊胜所表之体性，唯此称为第四。

།ད་ནི་བཞི་པ་སྣང་བ་ལས་སྨོས་པའི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་ནི་རྡོ་རྗེའོ། །ས་བོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྡའོ། །དེ་འབབ་པ་ནི་འཛག་པ་སྟེ། སློབ་མའི་ ཁའི་ནམ་མཁའི་སྒོ་ནས་སྙིང་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པའོ།།དེས་དག་པ་ནི་དྲི་མ་མེད་པར་བྱས་ནས། སློབ་མའི་སེམས་ཞིང་དུ་གྱུར་པ་འདི་ནི་གསང་བའི་དབང་སྟོན་པར་བྱེད་པའོ། །དག་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ནི་པདྨ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོ་གས་སོ། །ཆུ་སྐྱེས་ ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ།ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆུ་ལས་སྐྱེས་པའོ། །དེ་ལས་འབྱུང་བ་ནི་སྐྱེས་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མྱུ་གུའི་ཚུལ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་མྱུ་གུའོ། །ད་བསྒོམས་པའི་རིམ་གྱིས་བཞི་པའི་འབྲས་བུ་དང་མཐུན་པ་ཡང་དག་པར་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་དུ། ཆུ་ སྐྱེས་ཡང་དག་མྱུ་གུ་འབྱུང་སྐྱེས་ཤིང་།།ཞེས་བྱའོ། །དེས་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པ་བཞི་པ་ཁོ་ནའི་འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའོ། །ཡོངས་གསལ་སྨིན་པར་འགྱུར་བ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་གསལ་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ ཚིག་གོ།།བདག་གིས་རིམ་པ་འདིས་བཞི་པ་གསལ་བར་བྱས་པ་ལ། གསལ་དུ་ཟིན་དང་མན་ངག་དང་། མང་དུ་ཐོས་པ་དང་བྲལ་བས་མཁས་པ་སྟེ། ལྔ་རིག་པ་ལ་ཡང་སྦས་པ་སྟེ་རྟོགས་པར་དཀའ་བའོ། །གང་ཞིག་རྡོ་རྗེའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ལ་གནས་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བདེ་བའི་ངོ་བོ་ ཙམ་བཞི་པར་གཞུང་བྱེད་པར་འདོད་དེ་བཞི་པ་སྣང་བ་ལས།རྡོ་རྗེའི་ས་བོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྨྲས་ཏེ། དེ་དག་བདག་གི་བསམ་པ་ཡང་དག་པར་མི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །རྡོ་རྗེའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ལ་ གནས་པ་བདག་གིས་བཞི་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཡན་ལག་བདུན་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་རྡོ་རྗེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་མ་བཤད་ཅིང་བླ་མའི་མན་ངག་ལས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་ན། བླ་མའི་མན་ངག་མེད་པར་འདོད་པ། མཁས་པའོ་ སྙམ་སེམས་པའི་མཁས་པའི་དྲེགས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

现在以第四显现中所说"金刚"等偈颂说明生起次第。
其中金刚即金刚。种子即菩萨密语。其降下即流出，从弟子口空门入于心中。由此清净即令无垢，弟子心成田地，此是显示密灌。清净即是彼性，此由莲花清净仪轨。
莲花亦即彼，从智慧水所生。从彼生起即生，彼智慧即是芽形体性故为芽。今以修习次第，第四果相应将正增长，故说"莲花正芽生起生"。由此具七支唯第四果所成就是果。
"遍明成熟"即将明显，意为将现证。我以此次第明显第四，虽明显然离口诀及多闻者虽为智者，于五明亦隐蔽难解。
有人欲立住于金刚顶分俱生乐体性为第四，因第四显现中解说"金刚种子"等偈颂故，说自己分别。彼等不能正知我意。
我不许住于金刚顶分为第四，因离七支故。若尔，何故不以"金刚"等解说而说应从上师口诀了知？为除无上师口诀而自认为智者的智者慢故。

།འོན་ཀྱང་གཞན་དག་གི་འདོད་པ་ཡང་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་བཞི་པ་ཡང་། །ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། སློབ་དཔོན་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བཞི་པ་དམ་པ་མ་ཡིན་དུ་ ཟིན་ཀྱང་།རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱལ་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བའི་རྡོ་རྗེའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ལ་གནས་པའི་བདེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཏེ། གང་དེ་ལས་འཕོས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་ ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལྕེས་བཟུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ཤེས་རབ་གཞན་ལས་ལོངས་སྤྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་པ་ཁོ་ནར་བདུད་རྩི་ལྔ་དང་ཤ་ཆེན་ལྔས་ཆོས་ འབྱུང་བའི་ཕྱག་རྒྱར་བཅུག་པ་བཟའ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ཤེས་རབ་དེ་ཉིད་ཀྱི་གང་ཤེས་པ་དེ་ནི་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐར་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་ངོ་བོར་དབུགས་དབྱུང་བ་ནི་བཞི་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ འདི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ལས་འདས་པའི་མཐར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཤེས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ནི་བཞི་པའོ།།དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་ཁམས་གསུམ་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་ པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་ཁམས་གསུམ་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་སྣའི་བུ་གར་རླུང་ཞུགས་པ་དང་། འབྱུང་བ་དག་གི་བར་གང་ ཡིན་པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་དབུགས་འགགས་པ་གོམས་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་ལྕེའུ་ཆུང་གིས་རོ་བདུད་རྩི་བཏུང་བ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་བུད་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་། རིག་པ་འཛིན་མ་ ལ་སོགས་པ་སྟོན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་སྐད་དུ། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཁྲོ་རྒྱུན་ཅན། །ཐག་རིངས་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་སོ།

然而也说明他人的主张。因世尊说"如是复第四"故，虽然阿阇黎自己分别非为殊胜第四，但有种种分别：
如与业印遍行金刚顶分所住乐即是智慧智慧，从彼流出的菩提心即是第四。
如是智慧智慧无间的菩提心以舌摄持者即是第四。
如是仅无间，从他智慧受用者即是第四。
如是智慧智慧仅无间，以五甘露五大肉置入法生印相食用者即是第四。
如是仅无间，了知彼智慧本身者即是第四。
如是智慧智慧最后成金刚持体性授记即是第四。
如是无间，超离贪心后，于俱生位中了知不可思议舍智即是第四。
如是仅无间，分别此三界一切皆自证本性者即是第四。
如是智慧智慧仅无间，了知此三界一切皆虚妄体性者即是第四。
如是仅无间，鼻孔中风入出之间即是第四。
如是仅无间，修习气止即是第四。
如是仅无间，以小舌饮甘露味即是第四。
如是仅无间，示现女性业印及持明女等者即是第四。如说："业印忿怒相，应当远远舍。"

 །དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བསྟེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཡང་རྣམ་པར་སྤངས་ནས། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་གཅིག་པུ་བསྒོམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་པོ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་བསྟེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞི་པ ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཐིག་ལ་དང་ནཱ་ད་ལས་འདས་ནས་སྙིང་གར་བཞུགས་པར་བསམས་པ་དེ་ནི་བཞི་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བཟོས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་དག་བཞི་བར་བདག་མི་འདོད་དེ། ཡན་ལག་བདུན་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ ཀྱིས་སྙིང་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།སློབ་དཔོན་ངག་གི་དབང་ཕྱུག་གྲགས་པའི་བཞེད་གཞུང་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཞི་པ་ལས། བཞི་པ་སྒྲུབ་པའི་ལེའུ་སྟེ་གསུམ་པའོ།། །།ཇི་ལྟར་དཔེ་ཆུང་ངུ་བྲིས་པའི་རྣམ་པ་བདུན་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ ཉིད་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའམ།བཞི་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་འགའ་ཞིག་དང་ལྡན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། དེ་ལ་དང་པོའི་རྣམ་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ལག་གཅིག་དང་བྲལ་བ་དང་། རྣམ་ པ་གཉིས་པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་།ཁ་སྦྱར་དག་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་གཉིས་དང་བྲལ་བ་དང་། རྣམ་པ་གསུམ་པ་ནི་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ན་རྣམ་པ་གཉིས་པ་དང་བྲལ་བར་ཡན་ལག་གཉིས་དང་བྲལ་བ་དང་། རྣམ་པ་བཞི་པ་ནི་ཡན་ལག་བདུན་པ་ རྫོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པ་ལྔ་པ་ནི་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་ཁ་སྦྱར་དང་བདེ་བ་ཆེན་པོ་སྟེ། ཡན་ལག་གསུམ་དང་བྲལ་བ་དང་། རྣམ་པ་དྲུག་པ་ནི་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཡན་ལག་གཅིག་དང་བྲལ་བ་དང་། རྣམ་པ་བདུན་པ་ནི་འབྲས་བུའི་གནས་ སྐབས་ན་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་བཞི་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་དང་མ་བྲལ་བ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས། དེ་ལ་རྣམ་པ་དང་པོ། དེ་ལྟར་སྒྲས་བརྗོད་ལྡན་ཉིད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་དང་འདྲ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།མཚན་ཉིད་ལྷག་མ་གཉིས་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ།

如是仅无间，舍离业印而依止智印者即是第四。
如是仅无间，亦舍离印相，唯修空性体性大手印一者即是第四。
如是仅无间，依止五欲功德相续不断者即是第四。
如是超越明点及脉音后，观想安住于心间者即是第四。
如是等由自分别所造种种分别，我不许为第四，因离七支故无实义。
阿阇黎语自在称的所许论典《具七支所成第四》中，成就第四品第三。
如所写小本七种形相，是否彼等一切皆具七支或具第四相？抑或具某些？
答：彼等一切非具七支。如是：
"其中第一相"离一支，第二相因离圆满受用及双运故离二支，第三相于果位时离第二相故离二支，第四相离圆满七支。
第五相于果位时离圆满受用、双运及大乐三支，第六相离"相续不断"一支，第七相于果位时离一切支。
今当说离、不离第四相。其中第一相离"如是以声说具"相，因于果位时无与智慧智慧相似体性故。余二相则具有。

 །རྣམ་པ་གཉིས་པ་ན། དེ་བཞིན་སྒྲ་དོན་སྐྱེས་ཉིད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། ལྷ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་བདེ་བ་འབའ་ཞིག་ཙམ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་ཉིད་ ལྷག་མ་གཉིས་ནི་ཡོད་དོ།།རྣམ་པ་གསུམ་པ་ནི་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ན། དེ་བཞིན་སྒྲ་དོན་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ལ་ལྷག་མ་ནི་ཡོད་དོ། །རྣམ་པ་བཞི་པ་ནི་མཚན་ཉིད་གསུམ་པོ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་ལྔ་པ་ནི་འབྲས་བུའི་གནས་ སྐབས་ན།དེ་ལྟར་སྒྲས་བརྗོད་ལྡན་ཉིད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་སྒྲ་དོན་སྐྱེས་ཉིད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་དག་དང་བྲལ་བའོ། །རྣམ་པ་དྲུག་པ་ནི་ཡང་གི་སྒྲའི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཡང་གི་སྒྲའི་དོན་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་། གྱ་ནོམ་པ་ཉིད་དང་། ཆེ་བ་ཉིད་ དང་།འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་བཞུགས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཡིན་ལ། དེའི་ཕྱོགས་གཅིག་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཉིད་རྣམ་པ་དྲུག་པ་ལ་མེད་དེ་བར་དུ་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་བདུན་པའི་བཞི་པའི་མཚན་ཉིད་གསུམ་ཀ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཡང་ཡན་ལག་དང་ བྲལ་བ་དང་།མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པ་ཡང་དེ་དག་གི་འདོད་པས་བསྒོམས་པར་འགྱུར་ཏེ། རིག་པ་མེད་པར་རང་དབང་དང་འདོད་པས་འཇུག་པ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཟློག་པར་ཡང་མི་སྤྱོད་དོ། །སློབ་དཔོན་ངག་གི་དབང་ཕྱུག་གྲགས་པའི་བཞེད་གཞུང་ཡན་ལག་བདུན་ དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཞི་པ་ལས།རྣམ་པ་བདུན་པོ་དང་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་མ་བྲལ་སྤྱོད་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཞི་པའོ།། །།དེ་ལྟར་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་འབའ་ཞིག་ཙམ་ཞིག་བསྒོམ་པར་བྱའམ་འཁོར་ལོ་ཅན་བསྒོམ་པར་ བྱ་བ་ལ།ཤེས་རབ་ཀྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལ་དད་པ་ཆེན་པོ་བྱས་ནས་བསྒོམ་པར་འདོད་པས་རབ་ཏུ་འབད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ། དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་བསྟེན། །ཤེས་རབ་ལྡན་ཕྱིར་དེ་ཉིད་རིག་།འདི་གཉིས་གཙོ་བོ་ཤེས་རབ་སྟེ། །འདི་ཡི་སྔོན་འགྲོ་དད་པ་ཡིན། །སྔོན་དུ་ འགྲོ་བའི་རིགས་པ་འདིས།།དད་པ་ཐེག་པ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་བློ་ཅན་འགྲོ་བ་ཡིས། །དད་པ་རྗེས་སུ་བསྟེན་པར་བྱ། །དད་པ་མེད་པའི་མི་དག་ལ། །དཀར་པོའི་ཆོས་རྣམས་མི་སྐྱེ་སྟེ། །མེ་ཡིས་ཚིག་པའི་ས་བོན་ལས། །ལྗང་བུ་སྔོན་པོ་མི་སྐྱེ་ལྟར། ། ཞེས་གསུངས་སོ།

第二相离"如是声义生故"相，因唯修无待于本尊之乐故。余二相则具有。
第三相于果位时离"如是声义生故"相，余则具有。
第四相具三相。
第五相于果位时离"如是以声说具故"及"如是声义生故"二相。
第六相离"复"字一分，"复"字义为无漏性、殊胜性、大性及住世间尽际性等差别，其一分相续不断性第六相中无，因中间间断故。
第七相离第四三相故。
此中离支分及离相之相亦由彼等意乐而修，无智而随自在欲行者，即佛亦不能遮止。
阿阇黎语自在称的所许论典《具七支所成第四》中，七相及离不离相品第四。
如是具七支所成是否唯修文殊金刚等体性，抑或修具轮者？应以智慧决定后生大信心而欲修者当勤修。如说：
"唯以信依诸法，
具慧故知实性，
此二主为智慧，
此之先行是信。
以此先行正理，
信为最胜乘故，
是故具慧众生，
应当随顺依信。
无信诸人中，
白法皆不生，
如被火烧种，
青苗不复生。"

 །དེ་ལ་ཡིད་དང་འཐད་པའི་གནས་འགའ་ཞིག་ཏུ་འདུག་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཞབས་ཀྱི་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་སྒྲུབ་ཐབས་ལས་སྨོས་པའི་ཁ་གདོང་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་དང་། སྡིག་པ་བཤགས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་ཡན་ལག་བཞི བསྙེན་པ་ལ་སོགས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་ཇི་སྲིད་ཐིག་ལེའི་རྣལ་འབྱོར་དང་།ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་མཐར་ཐུག་པ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ནན་ཏན་གྱི་ཆོ་གས་ཇི་སྲིད་དུ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་དུས་གསུམ་མམ། དུས་བཞིའམ། དུས་དྲུག་ཏུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཅུང་ཞིག་ན་མཚན་མ་རྙེད་པར་ གྱུར་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྐད་ཅིག་ཉིད་ལ་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ།དེ་སྐད་དུ། རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་ལྡན་པའི། །སྤྲོ་དང་བསྡུ་བ་མཛད་པའོ། །ཞེས་པའི་སྐད་ཅིག་གིས་བསྒྲུབས་པའི། །རྣལ་འབྱོར་རྫོགས་པ་དག་ཏུ་ བཤད།།དེ་བཞིན་དུ། དེ་ལྟར་རྟོགས་ནས་སྙིང་རྗེར་ལྡན་པ་དང་། །ཡེ་ཤེས་བསམ་ཡས་སྐད་ཅིག་གིས་བསྒྲུབས་པ། །དཔལ་ལྡན་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་རང་བཞིན་གྱིས། །ངོ་བོ་སུ་ཞིག་ངེས་པར་སྒོམ་མི་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ཡུན་རིང་པོར་གུས་པ་དང་བཅས་པ་ རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བསྒོམས་པར་གྱུར་ན།ཚེ་དེ་ཉིད་ལ་ཟླ་བ་དྲུག་ལ་སོགས་པས་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ཐེ་ཚོམ་མི་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ཚོགས་གཉིས་དག་ནི་རྫོགས་པ་ལས། །བྱང་ཆུབ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་མ་ཡིན། །ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་སངས་རྒྱས་ཉིད། །འགྱུར་བ་གང་གིས་ཟློག་པར་ བྱེད།།དེ་བཞིན་དུ། ཀྱེ་མའོ་རྨོངས་ཉིད་ཀྱེ་མའོ་སྙོམ་ལས་ཅན། །མཛེས་པའི་དོན་ཡོད་ཀྱེ་མ་སྐྱེ་བོ་འདི། །རང་སེམས་ཙམ་དང་འབྲེལ་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད། །མདུན་ན་གནས་ཀྱང་གང་ཞིག་བསྟེན་མི་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ།

于此应住某些意所喜处，如智足所说普贤成就法中所说，先行清净面门等及忏悔罪业等，以及生起次第四支近修等为先，乃至圆满无缺明点瑜伽及细分瑜伽之精勤仪轨，乃至现前为止，应于三时或四时或六时中修习。
若稍得相，则具一切相最胜者不待生起次第而于刹那中修习。如说：
"具一切相最胜，
所作放收摄，
刹那所成就，
说为圆满瑜伽。"
如是又说：
"如是了知具悲心，
不思议智刹那成，
吉祥普贤自性中，
谁人不当决定修。"
若以恭敬相续不断而长时修习彼性，则于此生六月等得现前无疑。如是亦说：
"由圆满二资，
菩提无因相，
此生成佛性，
谁能作遮止？"
如是又说：
"呜呼愚痴呜呼懈怠者，
呜呼此等妙义众生众，
唯与自心相关佛性者，
虽住面前何人不依止？"

 །ཁྱིམ་ནོར་བུ་སོགས་སྡུག་བསྔལ་སྐད་ཅིག་ མ།།ཡང་འདི་མི་དགེ་བ་ཞེས་ཤེས་བྱས་ནས། །བསོད་སྙོམས་གཅིག་པུ་ཙམ་གྱིས་འཚོ་བྱ་བ། །ནགས་རི་རྒལ་དཀའ་བསྟེན་ལ་བསམ་གཏན་གྱིས། །མི་ལུས་ཤིན་ཏུ་རྙེད་དཀའ་རྙེད་གྱུར་ནས། །དོན་དུ་བརྣག་པ་གང་ཡིན་བརྟུལ་ཏེ་སྒྲུབ། །ཤུགས་དྲག་རླུང་གིས་བསྐྱོད་པའི་མར་མེ་ ལྟར།།ཚེ་ནི་སྐད་ཅིག་གནས་པའི་གདེང་ཡོད་མིན། །བདག་གིས་སང་ནི་འདི་བྱ་གནང་ནི་འདི་དང་འདི་དག་བྱ། །བསམ་པ་དོན་མེད་རྙེད་འགྱུར་སྲིད་པ་མི་བརྟན་མི་རྟག་སྟེ། འགྲོ་བ་བྱ་བ་མཐར་མ་ཕྱུང་བས་ཡུལ་གྱི་ཆུར་ལྷུང་སྟེ། །ཆུ་སྲིན་ཁར་མཚུངས་འཆི་བའི་སྒོར་ནི་རབ་ཏུ་ཞུགས་པར་ གྱུར།།གང་ཞིག་བསམས་ཏེ་བྱར་བརྩམས་ན། །དེ་ལས་གཞན་དུ་མི་བསམ་སྟེ། །དེར་གཏད་པ་ཡི་སེམས་པ་ཡིས། །དེ་ཉིད་རེ་ཞིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །རྟ་བདུན་གྱིས་དྲངས་འཁོར་ལོ་གཅིག་པའི་ཤིང་རྟར་ཞུགས་ནས་ནི། །ལམ་ཡང་དམིགས་པར་མ་གྱུར་ཁ་ལོས་སྒྱུར་བ་དག་ཀྱང་རྐང་ པ་མེད།།ཉི་མའི་བདག་ཉིད་ཉིན་རེ་མཐར་མེད་ནམ་མཁའི་མཐར་ཡང་འགྲོ་ཞིང་བསྐོར། །སྐྱེས་བུ་ཡིད་བརྟན་གྱུར་པས་མཐར་ཐུག་ཕན་བྱེད་བྱ་བ་ཅིས་མི་སྒྲུབ། །འཇིག་རྟེན་མ་ལུས་པ་དག་བསྲེག་བྱ་ཞེས། །གལ་ཏེ་འབད་ཀྱང་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་བཞིན། །ཤིན་ཏུ་བརྟུན་པས་མཉམ་ མེད་ལས་བྱེད་པ།།སྙན་མིན་སྨད་པའི་ལས་ཡིན་ཡིད་བརྟེན་དག་གིས་མིན། །ས་གཞི་ཉི་མས་གདུངས་པའི་སྟེང་གི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ནི་རི་དྭགས་གང་། །སྐོམ་པས་གདུངས་པར་གྱུར་པ་ཆུ་ཚོལ་བྱེད་པས་ལུས་དུབ་ཀྱང་མི་ལྡོག་།དེ་ཉིད་ཤེས་པར་མ་གྱུར་པས་ན་ཆུ་གཞན་དག་ཀྱང་ཚོལ་མི་བྱེད། ། གནས་མིན་པ་ལ་ཆགས་པར་གྱུར་པའང་འབྲས་བུ་བགེགས་ཀྱང་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་བསྒོམ་པའི་དོན་ལ་རབ་ཏུ་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་བདེ་གཤེགས་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོ་བློ་ཡི་སྲུབ་ཤིང་གིས་བསྲུབས་ནས། །ལྷ་ཡི་ཚོགས་ཀྱིས་བདུད་རྩི་བཞིན་དུ་བདག་གིས་བསོད་ནམས་གང་ཐོབ་པ། ། དེས་ནི་སྲིད་གསུམ་སྐྱེ་བོ་མཐའ་དག་མ་ལུས་པ་ཡིས་ཡན་ལག་བདུན། །རྟོགས་པར་གྱུར་ནས་དོན་དམ་ཉིད་ནི་མྱུར་དུ་ཐོབ་འགྱུར་ཤོག་།དཔལ་ལྡན་གསང་བ་འདུས་པ་ལས། །དྲི་མེད་དང་མཆོག་མཐར་ཕྱིན་པས། །ངག་གི་དབང་ཕྱུག་དེ་ཡིས་འདི། །བྱས་པས་བློ་ངན་འཇིག་གྱུར་ཅིག། སློབ་དཔོན་ངག་གི་དབང་ཕྱུག་གྲགས་པའི་བཞེད་གཞུང་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཞི་པ་ལས། བསྒོམ་པ་ལ་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལྔ་པའོ།

家宅珍宝等刹那苦，
复知此为不善已，
唯以乞食而活命，
依难越山林修禅。
得此极难得人身，
为义所求勤修持，
如灯为猛风所动，
寿命刹那无把握。
我想明日作此事，后日作此及彼事，
此思无义或可得，有为不坚无常故。
众生未竟所作事，堕入境界水中已，
如入鳄口死门中，已然趣入不复返。
若思维已开始作，
不应思维彼异事，
以缘彼之意乐故，
暂时应当修彼性。
乘七马所牵单轮车已入，
道亦未得御者亦无足，
日之本性日日行无边空际绕，
士夫心坚何不成究竟利事？
若说欲烧尽一切世间已，
纵然精进亦不能成就，
极为精进作无等事业，
非悦诽谤事由心坚者。
大地为日所炙上之阳焰中鹿，
为渴所逼寻水虽疲不退，
由未了知彼性不寻他水，
于非处生贪亦作障碍果。
此为于修义生大欢喜。
如是搅动善逝教海慧木已，
如天众

། །།ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས ཀྱི་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།གཞུང་འདི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །ལེགས་པར་རྣམ་པར་བརྩི་བྱས་ནས། །བརྒྱ་ཕྲག་རྣམ་པ་བཞི་དག་དང་། །ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔར་ཡང་དག་ལྡན། །སློབ་དཔོན་ངག་གི་དབང་ཕྱུག་གྲགས་པས་མཛད་པའི་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བཞི་པ་རྫོགས ་སོ།

如是搅动善逝教海慧木已，
如天众甘露我所得福德，
愿三界一切众生无余者，
证解七支速得胜义性。
从吉祥密集部中，
以无垢最胜究竟，
语自在彼造此论，
愿摧毁诸恶慧者。
阿阇黎语自在称的所许论典《具七支所成第四》中，生修欢喜品第五。
具七支所成二颂释论圆满。
此论诸智者，
善为详计数，
具足四百及，
二十五偈颂。
阿阇黎语自在称所造《具七支第四》圆满。

